Aktualności

UNEP/GRID-Warszawa jest członkiem międzynarodowego konsorcjum realizującego projekt ECO-ARISE – przedsięwzięcie badawcze dedykowane analizie zależności między zmianami środowiskowymi, infrastrukturą oraz mobilnością ludności w wybranych regionach Afryki Wschodniej. Projekt jest współfinansowany przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu INNOGLOBO.

Liderem projektu jest Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk. W skład konsorcjum wchodzą również Ośrodek Badań nad Migracjami Uniwersytetu Warszawskiego, UNEP/GRID-Warszawa, Instytut Technologii Geoinformacyjnych w Heidelbergu oraz Niemieckie Centrum Lotnictwa i Kosmonautyki. Obszarem działań badawczych projektu jest przede wszystkim Kenia.

Celem ECO-ARISE jest opracowanie innowacyjnego narzędzia wspierającego podejmowanie decyzji, które pozwoli monitorować usługi ekosystemowe oraz analizować ich relację z migracjami ludności na terenach doświadczających szybkich zmian środowiskowych i klimatycznych. Projekt bada zarówno to, w jaki sposób degradacja lub odbudowa środowiska wpływa na przemieszczanie się ludzi, jak i odwrotną zależność – jak migracje oddziałują na stan środowiska i lokalne zasoby naturalne.

W projekcie wykorzystywane są dane satelitarne, narzędzia teledetekcyjne, mapowanie partycypacyjne oraz badania społeczne prowadzone bezpośrednio w terenie. Za komponent społeczny odpowiada Ośrodek Badań nad Migracjami UW, który realizuje wywiady i analizy dotyczące doświadczeń lokalnych społeczności. Dzięki połączeniu danych geoprzestrzennych, wiedzy lokalnej oraz informacji o infrastrukturze i usługach publicznych projekt ma dostarczyć kompleksowych narzędzi wspierających zrównoważone zarządzanie środowiskiem i adaptację do skutków zmiany klimatu.

UNEP/GRID-Warszawa odpowiada za przygotowanie i rozwój geoplatformy, na której prezentowane będą wyniki projektu. Platforma umożliwi analizę zmian środowiskowych i infrastrukturalnych oraz ich powiązań z mobilnością ludności. ECO-ARISE rozwija rozwiązania wypracowane wcześniej w projekcie ARICA – inicjatywie poświęconej monitorowaniu zmian środowiskowych wokół obozów dla uchodźców i osób wewnętrznie przesiedlonych. Nowe funkcjonalności geoplatformy pozwolą m.in. identyfikować obszary zagrożone nadmierną eksploatacją zasobów naturalnych, monitorować skuteczność wdrażanych działań oraz analizować wpływ zmian usług ekosystemowych na wzorce migracyjne.

Projekt oficjalnie rozpoczął się jesienią 2025 roku. Pierwsze spotkanie partnerów z Polski odbyło się 6 listopada 2025 r. w siedzibie CBK PAN w Warszawie i dotyczyło organizacji prac projektowych, harmonogramu działań, badań społeczno-środowiskowych oraz planu zarządzania danymi. W lutym 2026 r. odbyło się kolejne spotkanie konsorcjum, podczas którego omawiano wykorzystanie narzędzi mapowania partycypacyjnego w planowanych badaniach terenowych w regionie Machakos w Kenii. Partnerzy podkreślali znaczenie monitorowania zmian środowiskowych, identyfikowania czynników wpływających na migracje oraz wzmacniania odporności lokalnych społeczności.

Rezultaty projektu będą miały wymiar praktyczny, metodologiczny i skalowalny. Po pierwsze, dostarczą narzędzi wspierających administrację publiczną, organizacje rozwojowe i decydentów w planowaniu działań adaptacyjnych oraz zarządzaniu zasobami naturalnymi. Po drugie, projekt pozwoli przetestować skuteczność łączenia danych teledetekcyjnych z badaniami społecznymi i wiedzą lokalnych społeczności. Po trzecie, wypracowane rozwiązania będą mogły zostać wykorzystane również w innych regionach świata doświadczających presji klimatycznej i środowiskowej.

Udział w projekcie ECO-ARISE wpisuje się w wieloletnie kompetencje UNEP/GRID-Warszawa w zakresie pozyskiwania, przetwarzania i upowszechniania rzetelnej wiedzy o środowisku. W 2026 roku organizacja obchodzi 35-lecie działalności, kontynuując rozwój nowoczesnych narzędzi geoinformacyjnych wspierających ochronę środowiska i zrównoważony rozwój.